Sözlük (Glossar)

Bu bilgilendirmede kullanılan terimleri içeren tefsirli sözlük

A B Ç D E F G H I K L M N O P R S T Ü V W Y Z   all  

Paget hastalığı
Buradaki anlamı: Sebebi henüz bilinmeyen bir kemik hastalığıdır; sinsice başlar, içi boş kemiklerde sertleşmelere, bükülmelere yol açar, yanlış şekillenmeler oluşur, kemik ağrılarına yol açar. Morbus Paget diye de adlandırılır.

palyatif
tam şifa olanağı olmaksızın hastalığı azaltıcı veya ağrıları giderici tedavi. Kanser tedavisi tam şifa amacıyla veya sadece palyatif amaçlı yapılabilir.

palyatif tedavi
Palyatif terapi diye de adlandırılır. Esas hedefi hastanın yaşam kalitesini muhafaza edebilmek ve iyileştirmek olan kanseri frenleyici terapi. Hastanın iyileştirilmesi artık mümkün olmadığında palyatif terapi önem kazanır.

parenteral
damar yolu ile uygulanan

patolog
Hücreleri ve dokuları histolojik (hassas dokusal) ve moleküler genetik yöntemlerle muayene ederek hastalıkları belirleyen ve örneğin tümörlerin kötülük derecesini tesbit edebilen doktor.

perifer sinir sistemi
Merkezi sinir sisteminin (MSS) algılama ve uygulama organı diye tanımlanabilir. Tüm vücuda dağılmış çok sayıda sinirden oluşur. Hassas veya motorik iletim yolu olarak impuls yani uyarıları periferiden esas hassas sinir damarlarına sahip merkezi sinir sistemine aktarırlar veya merkezi sinir sisteminden motorik sinir damarlarına periferiye aktarırlar. Beyin sinir damarları, omurilik sinirleri ve perifer sinir hücreleri, perifer sinir sisteminin birer parçasını meydana getirirler.

peteşi
küçücük ve nokta şeklinde cilt veya mukoza tabakasında görülen kanamalar; hastalığa veya tedaviye bağlı olarak gelişen trombosit (kan pulcuğu) sayısındaki azalma (trombositopeni) sonucu ortaya çıkarlar.
Çocuk sağlığı ve hastalıkları alanından örnekler: Lösemilerde veya NHL ‘da veya sitostatik tedaviye (kemoterapiye) bağlı olarak gelişen trombostopenilerde sıkça görülürler.

Peyer-Plakları
İleumda yani barsakta toplu halde bulunan lenf boğumları; vücudun bağışıklık sisteminin bir parçası olarak barsaklarda enfeksiyondan korunmada önemli bir rol oynarlar. İmmünolojik bilgilerin iletilmesine katkıda bulunarak vücudun tüm bağışıklık sistemi için önemli bir görevi yerine getiririler.

polioma virüsü
Polioma virüsü, insanlarda ve birçok omurgalı hayvanlarda sürekli enfeksiyonlara sebep olan bir DNA virüsüdür. Polioma virüsü ailesine mensup bazı virüsler, değişik tümör hastalıklarının muhtemel kaynağı sayılmaktadır.

ponksiyon
Vücuttan örneğin içi boş bir iğneyle diyagnostik veya terapi amacıyla sıvı akıtılması veya doku numunesinin alınması.

port kateteri
cilt altına yerleştirilen santral bir venöz kateterdir (infüzyon hortumu). Bir ucu kalbe yakın büyük bir venin içinde, diğer ucu adına port denilen metal-sentetik karışımı bir reservuar şeklinde cilt altında bulunur. Bir infüzyon gerektiğinde bir iğne araclığıyla bu rezervuar sistemine girilir. Onkolojik tedavi görmekte olan çocukların büyük çoğunluğuna tedavi öncesi bir sant-ral venöz kateter takılır (örneğin bir port kateteri).

pozitron emisyon tomografisi (Abrev.: PET)
Kanserlerin tanısında ve metastazlarının gösterilmesinde kullanılan sintigrafik Tümörlerin gösterilmesi için radoaktif olarak işaretlenmiş şeker içerikli bir madde kullanılır. Tümörler sağlıklı dokulara gore daha yüksek metabolizmaya sahip olduklarından, bu şeker içerikli madde tümör dokusu tarafından tutulur.tümör dokusu tarafından tutulan radyoaktif maddenin gönderdiği sinyaller PET SCANNER denilen özel bir kamera ile kaydedilir ve daha sonra film- tomografi olarak basılabilir.

preoperatif
Operasyondan yani ameliyattan önce

primer tümör
Esas tümör; metastaz oluşturabilen, ilk beliren tümör.

primtif
İlklel; basit, gelişmemiş, ayrışmamış

prognoz
Öngörü; hastalığın olası gelişmesine yönelik tahmin veya beklenti; tedavi başarı öngörüsü.

prognoz faktörleri syn. prognoz belirleyicileri
Hastalığın muhtemel gelişmesini kestirebilmeye yardımcı öngörü faktörleri (belirleyicileri)

protozon
insanlarda hastalığa (örneğin amipli dizanteri, toksoplazma infeksiyonu, sıtma) sebep olabilen tek hücreli parazit cinsi canlılar